Odisha State Archaeology | Government of Odisha

About Parasara Temple

ପରାଶର ମନ୍ଦିର ବିଷୟରେ

परसरा मंदिर के बारे में

Parasara Temple, Paradeepgarh, Jagatsinghpur

ପରାଶର ମନ୍ଦିର, ପାରାଦୀପଗଡ଼, ଜଗତସିଂହପୁର

परसरा मंदिर, पारादीपगढ़, जगतसिंहपुर

The Parasara Temple, also known as Pareswar Temple, is an ancient Shiva shrine in Paradeepgarh, Jagatsinghpur, Odisha, linked to the sage Parasar Muni who performed yoga there, becoming an important historical site near the Paradeep Port area with local legends about spiritual attainment. It's situated on the outskirts of Paradeepgarh village, accessible from NH 5A, and is part of the region's rich heritage, alongside other temples like Siddheswar and Lokanath, highlighting the area's significance as a spiritual center. It is officially listed among the state-protected monuments of Jagatsinghpur district by the Odisha State Archaeology / Cultural Heritage Department. The temple dates approximately to the 10th–11th century A.D., making it an early medieval period temple in the region. As a temple associated with Rishi Parashara, it reflects Vedic and ascetic traditions important in Odisha’s religious history. Sites dedicated to sages often indicate longstanding local reverence and historical continuity of worship.

ପରାଶର ମନ୍ଦିର, ଓଡ଼ିଶାର ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲାର ପାରାଦୀପଗଡ଼ଠାରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏକ ପ୍ରାଚୀନ ଶୈବ ଦେବାଳୟ। ଏହି ମନ୍ଦିର ଋଷି ପରାଶର ମୁନିଙ୍କ ସହିତ ସମ୍ପୃକ୍ତ। ଲୋକକଥା ଅନୁସାରେ, ଋଷି ପରାଶର ଏଠାରେ ଯୋଗସାଧନା କରିଥିଲେ ଏବଂ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଥିଲେ। ଏହି କାରଣରୁ ପାରାଦୀପ ବନ୍ଦର ଅଞ୍ଚଳ ନିକଟରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏହି ସ୍ଥଳୀର ଐତିହାସିକ ଓ ଧାର୍ମିକ ମହତ୍ତ୍ୱ ରହିଛି। ଏହି ମନ୍ଦିରଟି ପାରାଦୀପଗଡ଼ ଗ୍ରାମର ଉପକଣ୍ଠରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ ଜାତୀୟ ରାଜପଥ ୫ଏ (NH 5A) ମାଧ୍ୟମରେ ଏଠାକୁ ପହଞ୍ଚିହେବ। ସିଦ୍ଧେଶ୍ୱର ଓ ଲୋକନାଥ ଆଦି ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମନ୍ଦିର ସହିତ ଏହି ମନ୍ଦିର ମଧ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳର ସମୃଦ୍ଧ ଐତିହ୍ୟର ଏକ ଅଂଶ। ଏହା ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ପ୍ରାଚୀନ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଓ ଧାର୍ମିକ କେନ୍ଦ୍ର ଭାବରେ ଥିବା ମହତ୍ତ୍ୱକୁ ପ୍ରତିଫଳିତ କରେ। ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ପ୍ରତ୍ନତତ୍ତ୍ୱ ବିଭାଗ/ସାଂସ୍କୃତିକ ଐତିହ୍ୟ ବିଭାଗ ଦ୍ୱାରା ଏହି ମନ୍ଦିରଟି ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲାର ରାଜ୍ୟ ସଂରକ୍ଷିତ ସ୍ମାରକମାନଙ୍କ ତାଲିକାରେ ସାମିଲ ହୋଇଛି। ଏହି ମନ୍ଦିରଟି ପ୍ରାୟ ୧୦ମ–୧୧ଶ ଶତାବ୍ଦୀ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦର ବୋଲି ଅନୁମାନ କରାଯାଏ। ତେଣୁ ଏହା ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ମଧ୍ୟଯୁଗୀୟ କାଳର ଏକ ମନ୍ଦିର ଭାବେ ପରିଗଣିତ ହୁଏ। ଋଷି ପରାଶରଙ୍କ ସହିତ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଏହି ମନ୍ଦିର ଓଡ଼ିଶାର ଧାର୍ମିକ ଇତିହାସରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବୈଦିକ ଓ ତପସ୍ୟା ପରମ୍ପରାକୁ ପ୍ରତିଫଳିତ କରେ। ଋଷି ଓ ମୁନିମାନଙ୍କ ସହିତ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଏପରି ଧାର୍ମିକ ସ୍ଥଳୀଗୁଡ଼ିକ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକମାନଙ୍କ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ଶ୍ରଦ୍ଧା, ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ପରମ୍ପରା ଏବଂ ପ୍ରାଚୀନ ଉପାସନାର ଐତିହାସିକ ନିରନ୍ତରତାକୁ ସୂଚିତ କରିଥାଏ ।

पाराशर मंदिर, जिसे परेश्वर मंदिर के नाम से भी जाना जाता है, ओडिशा के जगतसिंहपुर जिले के पारादीपगढ़ में स्थित एक प्राचीन शिव मंदिर है। यह मंदिर ऋषि पाराशर मुनि से जुड़ा है, जिन्होंने यहां योग साधना की थी। पारादीप बंदरगाह क्षेत्र के निकट स्थित यह मंदिर आध्यात्मिक प्राप्ति से जुड़ी स्थानीय किंवदंतियों के लिए प्रसिद्ध है और एक महत्वपूर्ण ऐतिहासिक स्थल बन गया है। यह पारादीपगढ़ गांव के बाहरी इलाके में स्थित है और एनएच 5ए से आसानी से पहुंचा जा सकता है। सिद्धेश्वर और लोकनाथ जैसे अन्य मंदिरों के साथ यह मंदिर इस क्षेत्र की समृद्ध विरासत का हिस्सा है, जो इस क्षेत्र के आध्यात्मिक केंद्र के रूप में महत्व को दर्शाता है। ओडिशा राज्य पुरातत्व/सांस्कृतिक विरासत विभाग द्वारा इसे जगतसिंहपुर जिले के राज्य-संरक्षित स्मारकों में आधिकारिक रूप से सूचीबद्ध किया गया है। मंदिर लगभग 10वीं-11वीं शताब्दी ईस्वी का है, जो इसे इस क्षेत्र का प्रारंभिक मध्ययुगीन मंदिर बनाता है। ऋषि पाराशर से जुड़ा यह मंदिर ओडिशा के धार्मिक इतिहास में महत्वपूर्ण वैदिक और तपस्वी परंपराओं को दर्शाता है। ऋषियों को समर्पित स्थल अक्सर लंबे समय से चली आ रही स्थानीय श्रद्धा और पूजा की ऐतिहासिक निरंतरता को दर्शाते हैं।

Visitor Facilities

ପରିଦର୍ଶକ ସୁବିଧା

आगंतुक सुविधाएँ

Ensuring a Comfortable & Enriching Heritage Experience

ସୁନିଶ୍ଚିତ ହେଉଛି ଏକ ମନୋରମ ଏବଂ ସମୃଦ୍ଧ ଐତିହ୍ୟ ଅନୁଭବ

एक आरामदायक और समृद्ध विरासत अनुभव सुनिश्चित करना

🏛

Site Museum

ସାଇଟ୍ ସଂଗ୍ରହାଳୟ

साइट संग्रहालय

Explore rare Buddhist sculptures, seals, copper plates, and archaeological artifacts discovered during excavations.

ଖନନ ସମୟରେ ଆବିଷ୍କୃତ ବିରଳ ବୌଦ୍ଧ ମୂର୍ତ୍ତି, ମୋହର, ତମ୍ବା ପ୍ଲେଟ୍ ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରତ୍ନତାତ୍ତ୍ୱିକ କଳାକୃତିଗୁଡ଼ିକୁ ଦେଖନ୍ତୁ ।

खुदाई के दौरान मिली दुर्लभ बौद्ध मूर्तियों, मुहरों, तांबे की प्लेटों और आर्कियोलॉजिकल चीज़ों को देखें ।

🧭

Informational Signage

ସୂଚନାଦାୟୀ ଫଳକ

सूचनात्मक संकेत

Clear display boards and interpretive panels provide historical insights across the monument complex.

ସ୍ପଷ୍ଟ ପ୍ରଦର୍ଶନୀ ବୋର୍ଡ ଏବଂ ବ୍ୟାଖ୍ୟା ପ୍ୟାନେଲଗୁଡ଼ିକ ସ୍ମାରକୀ ସମ୍ପର୍କରେ ଐତିହାସିକ ବିବରଣୀ ପ୍ରଦାନ କରୁଛି ।

साफ़ डिस्प्ले बोर्ड और समझाने वाले पैनल पूरे स्मारक परिसर में ऐतिहासिक जानकारी देते हैं ।

🚶

Visitor Pathways

ପରିଦର୍ଶକ ପଥ

आगंतुक मार्ग

Designated walking paths allow safe and easy access to stupas, monasteries, and shrines.

ସ୍ତୂପ, ମଠ ଏବଂ ମନ୍ଦିରଗୁଡ଼ିକୁ ସୁବିଧାରେ ଏବଂ ନିରାପଦ ଭାବେ ପ୍ରବେଶ ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ହୋଇଛି ସୁନ୍ଦର ପଦଯାତ୍ରୀ ପଥ ।

पैदल चलने के लिए बने रास्ते स्तूपों, मठों और पवित्र जगहों तक सुरक्षित और आसान पहुँच देते हैं ।

🚻

Basic Amenities

ମୌଳିକ ସୁବିଧା

साधारण सुविधाएं

Drinking water facilities, resting areas, and public conveniences are available for visitors.

ପରିଦର୍ଶକଙ୍କ ପାଇଁ ପାନୀୟ ଜଳ, ବିଶ୍ରାମ ସ୍ଥାନ ପରି ବିଭିନ୍ନ ସାର୍ବଜନୀନ ସୁବିଧା ଉପଲବ୍ଧ ।

विज़िटर्स के लिए पीने के पानी की सुविधा, आराम करने की जगह और पब्लिक सुविधाएं मौजूद हैं ।

🚗

Parking Facility

ପାର୍କିଂ ସୁବିଧା

पार्किंग सुविधा

Designated parking space is available near the entrance for private vehicles and tourist buses.

ଘରୋଇ ଯାନବାହନ ଏବଂ ପର୍ଯ୍ୟଟକ ବସ୍ ପାଇଁ ପ୍ରବେଶ ଦ୍ୱାର ନିକଟରେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପାର୍କିଂ ସ୍ଥାନ ଉପଲବ୍ଧ ।

प्राइवेट गाड़ियों और टूरिस्ट बसों के लिए एंट्रेंस के पास तय पार्किंग की जगह मौजूद है ।

🛡

Protected Monument

ସଂରକ୍ଷିତ ସ୍ମାରକୀ

संरक्षित स्मारक

Maintained and preserved under national heritage protection for future generations.

ଭବିଷ୍ୟତ ପିଢ଼ି ପାଇଁ 'ଜାତୀୟ ଐତିହ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା' ଅଧୀନରେ ରକ୍ଷଣାବେକ୍ଷଣ ଏବଂ ସଂରକ୍ଷଣ ସୁନିଶ୍ଚିତ ହେଉଛି ।

आने वाली पीढ़ियों के लिए नेशनल हेरिटेज प्रोटेक्शन के तहत मेंटेन और सुरक्षित रखा गया।

We request all visitors to help preserve this historic treasure by maintaining cleanliness and respecting the monument.

ଆମେ ସମସ୍ତ ପରିଦର୍ଶକଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କରୁଛୁ ଯେ ସେମାନେ ସ୍ୱଚ୍ଛତା ବଜାୟ ରଖି ଏବଂ ସ୍ମାରକୀକୁ ସମ୍ମାନ ଜଣାଇ ଏହି ଐତିହ୍ୟ ସମ୍ପତ୍ତିର ସଂରକ୍ଷଣରେ ସହଯୋଗ କରନ୍ତୁ ।

हम सभी विज़िटर्स से रिक्वेस्ट करते हैं कि वे साफ़-सफ़ाई बनाए रखकर और स्मारक का सम्मान करके इस ऐतिहासिक खजाने को बचाने में मदद करें ।

Monument Details & Location

ସ୍ମାରକୀ ବିବରଣୀ ଏବଂ ସ୍ଥାନ

स्मारक का विवरण और स्थान

Experience Odisha’s sacred heritage at its heart

ହୃଦୟରେ ଅନୁଭବ କରନ୍ତୁ ଓଡ଼ିଶାର ପବିତ୍ର ଐତିହ୍ୟ

ओडिशा की पवित्र विरासत का अनुभव करें

Type of Monument

ସ୍ମାରକୀର ପ୍ରକାର

स्मारक का प्रकार

Hindu monuments/sites

ହିନ୍ଦୁ ସ୍ମାରକ/ସ୍ଥଳ

हिंदू स्मारक/स्थल

Notification & Date

ବିଜ୍ଞପ୍ତି ଓ ତାରିଖ

अधिसूचना एवं दिनांक

10th July 2018

Geo-Coordinates

ଭୌଗୋଳିକ ନିର୍ଦ୍ଦେଶାଙ୍କ

भौगोलिक निर्देशांक

Latitude:
Longitude:

ଅକ୍ଷାଂଶ:
ଦ୍ରାଘିମାଂଶ:

अक्षांश:
देशांतर:

Locality

ସ୍ଥାନ

स्थान

Paradeepgarh

ପାରାଦୀପଗଡ଼

पारादीपगढ़

District

ଜିଲ୍ଲା

जिला

Jagatsinghpur

ଜଗତସିଂହପୁର

जगतसिंहपुर

Date / Period

ତାରିଖ / କାଳ

तिथि / काल

10th–11th Century CE

Home ମୁଖ୍ୟ ପୃଷ୍ଠା मुख्य पृष्ठ